Hiện nay, trên thị trường có nhiều loại thuốc điều trị đau mắt đỏ có thành phần kháng sinh, có tác dụng vừa kháng/chống viêm, vừa điều trị nhiễm khuẩn. Với sản phẩm không có kháng sinh chỉ có một tác dụng là chống nhiễm khuẩn vùng mắt/giác mạc.
Một số sản phẩm nhỏ mắt điển hình được chỉ định sử dụng cho bệnh đau mắt đỏ như Bratorex, Tobrex, TobraDex, Cipro-usl, Biloxcin…
Tobrex và TobraDex là 2 sản phẩm điển hình và phổ biến có thành phần kháng sinh, được các nhà thuốc tư vấn, bán cho người bị đau mắt đỏ. Với giá bán trung bình từ 40.000 – 45.000 đồng/lọ ở thời điểm số ca bệnh đau mắt đỏ ít.
Tuy nhiên, ngày 27/9, ở thời điểm đang có dịch đau mắt đỏ ở Hà Nội, hai sản phẩm nói trên có giá bán khoảng 80.000 đồng/lọ.
Chị Nguyễn Thanh N – nhân viên nhà thuốc này cho biết, dung dịch nhỏ mắt TobraDex có thành phần Tobramycin 0.3% điều trị nhiễm khuẩn, điều trị viêm, đau rát vùng mắt, vừa có thành phần Dexamethasone có tác dụng chống viêm. Bởi vậy, loại thuốc này thường được bác sĩ kê đơn cho người đau mắt đỏ.
Theo chị N, thực tế, người bị đau mắt đỏ nặng, bị nhiều ngày thì cứ dùng loại thuốc này là có thể khỏi. Tuy nhiên với người chớm bị đau mắt đỏ, hiện tượng đỏ mắt chưa nặng, có thể sử dụng Bratorex 5ml, thành phần chính là Tobramycin có tác dụng vô trùng, làm sạch vùng mắt, vừa điều trị nhiễm khuẩm, điều trị viêm.
Chị N cho biết, những ngày gần đây, số lượng người mua thuốc điều trị đau mắt đỏ tăng.
Tại nhà thuốc K.A (đường Vũ Hữu, quận Thanh Xuân, TP Hà Nội), thuốc điều trị đau mắt đỏ Tobrex đang rao bán công khai là 85.000 đồng/lọ 5ml. Trong khi mức giá bán công khai với loại thuốc Tobrex ở thời điểm hiện tại là 75.000 – 85.000 đồng/lọ thì ở thời điểm cuối tháng 8/2023, chị Nguyễn Thị Mai (Hà Cầu, Hà Đông) mua với giá chỉ 45.000 đồng/lọ 5ml.
Tại Bệnh viện Mắt Trung ương, hằng tuần ghi nhận 700-800 ca đến khám một tuần, quá nửa là bệnh nhân đau mắt đỏ. Tỉ lệ biến chứng 15-20%.
PGS.TS Lê Xuân Cung, Trưởng khoa Giác mạc, Bệnh viện Mắt Trung ương cảnh báo, hiện nay trên địa bàn TP Hà Nội và một số tỉnh lân cận đang có dịch viêm kết mạc cấp.
Bệnh có thể gây biến chứng nguy hiểm như viêm giác mạc, viêm loét giác mạc và thường xảy ra ở người có sức khỏe yếu, người già, trẻ nhỏ.
Theo bác sĩ Cung, nếu được chẩn đoán và điều trị kịp thời sẽ khỏi viêm kết mạc mắt sẽ và không để lại di chứng. Tuy nhiên, trong nhiều trường hợp dù được phát hiện và điều trị kịp thời nhưng bệnh vẫn gây biến chứng viêm giác mạc, thậm chí gây viêm loét giác mạc (phần lòng đen của nhãn cầu).
Đây là biến chứng nặng và thường xảy ra ở những người có sức đề kháng yếu như người già, trẻ nhỏ, những người không tuân thủ tốt điều trị, những trường hợp viêm kết mạc cấp nặng.
Theo bác sĩ Cung, với viêm kết mạc cấp, khi phản ứng viêm mạnh thì mi sẽ sưng nề nhiều và xuất tiết viêm trên bề mặt kết mạc tạo thành giả mạc (là một màng trắng bám vào kết mạc).
Giả mạc sẽ làm phản ứng viêm nặng hơn và ngăn thuốc không thấm vào kết mạc được. Vì vậy, khi xuất hiện giả mạc thì cần phải bóc đi, sau khi bóc giả mạc có thể tái phát lại nên cần phải bóc nhiều lần cho đến khi hết hẳn.
Hiện nay, chưa có thuốc kháng Adenovirus (virus gây bệnh đau mắt đỏ) đặc hiệu, vì vậy ngoài việc bóc giả mạc, bệnh nhân sẽ được điều trị bằng kháng sinh tra tại mắt để dự phòng bội nhiễm vi khuẩn và thuốc chống viêm tra tại mắt để giảm phản ứng viêm.
Bởi vậy, để việc điều trị đau mắt đỏ được đúng bệnh, đúng chủng virus, bác sĩ Cung khuyến cáo người bệnh cần đến các cơ sở y tế để khám, xác định đúng bệnh, đúng biểu hiện bệnh để kê thuốc, sử dụng chủng thuốc đúng bệnh.
Bác sĩ CKII Nguyễn Thị Mai Hương, Khoa Chấn thương Mắt, Bệnh viện Mắt Trung ương cũng chỉ ra một số sai lầm thường gặp khi cha mẹ chăm sóc trẻ đau mắt đó, như khi tra thuốc từ bác sĩ kê, 5 ngày thấy đỡ không đỏ nữa thì bỏ thuốc. 2 ngày sau đến tình trạng mắt mờ hơn vì lòng trắng đỡ, nhưng lòng đen bị virus tấn công gây ra mờ, khi đó điều trị khó hơn và phải điều trị dài hơi. Việc bỏ thuốc giữa chừng làm virus bùng trở lại làm cho người bệnh trở nặng hơn.
Chăm sóc trẻ bị đau mắt đỏ không đúng cách, ví như ngay việc nhiều bà mẹ dùng chiếc khăn tay để thấm dịch tiết từ mắt đau rất mất vệ sinh, là nguy cơ gây thêm bội nhiễm…, hoặc tự ý mua thuốc tra cho trẻ thuốc. Và thường gặp nhất là cha mẹ ra hiệu thuốc và được kê tra Tobrex, rất nguy hiểm. Bởi với trẻ con thuốc này rất nặng, không làm bệnh giảm mà trầm trọng hơn. Vì thế em bé nào có vấn đề nên đi khám để được tư vấn, chỉ định điều trị phù hợp, tránh biến chứng đáng tiếc.
Để chủ động phòng, chống bệnh đau mắt đỏ, Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) khuyến cáo người dân thực hiện tốt các biện pháp: thường xuyên rửa tay bằng xà phòng, sử dụng nước sạch; không đưa tay lên dụi mắt, mũi, miệng; không dùng chung vật dụng cá nhân như lọ thuốc nhỏ mắt, khăn mặt, kính mắt, khẩu trang; vệ sinh mắt, mũi, họng hằng ngày bằng nước muối sinh lý, các thuốc nhỏ mắt, nhỏ mũi thông thường. Đồng thời, sử dụng xà phòng hoặc các chất sát khuẩn thông thường sát trùng các đồ dùng, vật dụng của người bệnh; hạn chế tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi bị bệnh đau mắt đỏ.
Cục Y tế dự phòng cũng khuyến cáo người bệnh, người nghi bị bệnh đau mắt đỏ cần hạn chế tiếp xúc với người khác; cần được nghỉ học, nghỉ làm việc để tránh lây nhiễm cho người xung quanh và lây lan ra cộng đồng; đến cơ sở y tế để được khám, tư vấn, điều trị kịp thời, không tự ý điều trị khi chưa có hướng dẫn của cán bộ y tế để tránh biến chứng nặng.
Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) đã có văn bản gửi Sở Y tế các tỉnh, thành phố trực thuốc Trung ương, bệnh viện, cơ sở kinh doanh đảm bảo cung ứng thuốc, kiểm soát giá các thuốc liên quan đến điều trị bệnh đau mắt đỏ./.
